“Wij kregen thuis met kerst altijd een boek…en bij jullie thuis?”
“Wij kregen thuis de zenuwen van elkaar”.
“Met kerst?”
“Eigenlijk altijd wel”
“Dus ook als het geen kerst was?”
“Ook”
“Het is wel vaak geen kerst”
“Heel vaak”
“Nee…wij kregen altijd een boek”
“Wij kregen valeriaan, twee pilletjes voor het slapen gaan”
Auteur: openbaargeheim.
Witte Villa
Hans was een nogal stijf heerschap. Hij woonde in een witte villa samen met andere lotgenoten, gekraakt. Waarschijnlijk vanwege de kou was zijn spiermassa zo stijf geworden.
Er was geen verwarming in de villa en er brandde slechts één lampje wanneer de voordeur open ging.
De onderlinge relaties waren koel en afstandelijk. Dat moest ook wel als je met zovelen in één ruimte moest samenleven.
Men sprak niet veel met elkaar maar ze lazen wel elkaars ingrediënten en bereidingswijzen, die stond hen op het lijf geschreven. Dat lezen moest vaak snel tussendoor gebeuren, want de voordeur bleef nooit lang open staan.
Soms stonk het er ongenadig als er een houdbaarheidsdatum ruim werd overschreden. Hans was vorige week aangebroken of beter gezegd aangesneden. Zijn achterlijf was nogal bruut ontveld en in dunne plakjes verdeeld. Wat er met zijn voormalige achterwerk gebeurde had hij net niet kunnen zien, het licht ging uit. Hans was slim genoeg om te weten dat het hier niet bij zou blijven. Wie was hij nou eigenlijk? Dat vroeg hij zich af. Het zou toch vreselijk zijn zomaar te verdwijnen uit de villa zonder ooit te hebben geweten wie of wat hij was.
Hij besloot het te vragen aan de oudste bewoner van het pand, die zou ook wel de wijste zijn…
De bejaarde dreef met zijn groene bepukkelde lijf in een glazen pot. Zuur keek hij door het glas naar buiten. Hans stelde hem ongevraagd zijn brandende existentiële vraag…
Het bleef lang stil…
De oude wijze zweeg en keek alsof die hele prangende vraag hem worst was.
De moeder aller bommen
Dictators zijn verzot op een archaïese retoriek die zich kenmerkt in het herhalen van de meest fantasieloze metaforen. Het humorloze is gebrek aan verbeelding. Zonder verbeelding is de herhaling al wat rest.
‘De Moeder aller Bommen’, zegt de leider der leiders.
Een orerende dictator levert vaak onbedoelde humor.
Heerlijk als je vrijblijvend thuis op de bank zit.
Als je zelf in de zaal of op het plein aanwezig bent kan dit gevoel voor onbedoelde humor levensbedreigend zijn. Bekneld in de zenuwtoestand die het niet mogen lachen oproept is de humoristische werking wellicht het grootst. De geheime dienst, verklikkers in burger kunnen je elk moment betrappen en laten afvoeren naar de executieplaats. Schiet niet in de lach of we schieten! Humor en doodsangst zijn het scherpst op elkaars snede.
Wat heerlijk moet het zijn om je in alle vrijheid dood te kunnen lachen. Ik teken ervoor en het liefst samen.
Gisteravond laat liepen we in de stad aller steden, op het uur der uren, in de straat der straten onze hond aller honden uit te laten. Wij spraken het gesprek van de dag der dagen middenin het heelal aller heelallen. ‘De Moeder aller Bommen!’
En het geschiedde in der dagen dat mijn vrouw aller vrouwen tot mij sprak en zij vroeg:
‘Wie is dan de moeder van die moeder?’
‘Vast ook weer een bom!’
‘Ach, de man aller mannen. Saddam…het liep niet goed af met de leider aller leiders!’
‘Nee, liefste aller liefsten, die schoft aller schoften verschool zich in het hol der holen met zijn miljoenen miljoenen dollars…weet je nog onder het stof der stoffen!’ ‘De lafaard aller lafaards!’
‘De onbetwiste ploert der ploerten!’
‘Het lijkt toch waarachtig wel een wedstrijd in deze wereld aller werelden om de vorige beroemde dictator te willen overtreffen?’
‘Inderdaad het is een wonder boven wonder dat de volgende heerser der heersers het bruin nog bruiner wil bakken, liefst zwarter dan het zwartste zwart!’
‘Olympische spelen voor massavernietigers!’
‘En wij ‘het Volk der volkeren’ betalen de wapensystemen die ons bedreigen door braaf belasting af te dragen!’
‘Een dictator verstaat alleen de taal van de dood, hij is onbereikbaar!’
‘De enige kans is als de massa collectief een lachaanval krijgt op het plein der pleinen!’
In de nacht aller nachten liepen wij naar huis, hand in hand, oog in oog, met betraande ogen. We sliepen de slaap der slapen, lepeltje lepeltje.
De ‘Fulm’
Victor Fulm werd eerst bekend als literair recensent, bescheiden en altijd opbouwend. Uitgeverijen overspoelden hem permanent met kakelverse meesterwerken. Noodgedwongen ontpopte Fulm zich tot een heuse flaptekstlezer. Soms had hij zo weinig tijd dat hij zijn deskundige oordeel wel op de flaptekst moest baseren. Het moordende publicatietempo was voor geen mens bij te houden. Fulm’s recensies werden erg geliefd bij het publiek. Aan het wekelijks verorberen van zijn boeksamenvattingen hield de lezer het goede gevoel over mee te kunnen praten over alle nooit gelezen literatuur. Hij bespaarde de lezersschare veel kostbare tijd. Zijn populariteit steeg zodanig dat verschillende uitgeverijen hem begonnen te vragen om zelf flapteksten te leveren. Ook daarin bleek hij buitengewoon bedreven. Zelfs ellenlang gewauwel van vierhonderd pagina’s wist Fulm samen te vatten tot een korte krachtige tekst die intrigeerde. De lezer verlangde niets anders dan te worden ingewijd in dit even zeldzaam als meeslepende epos. Kocht de lezer het boek niet dan bleef het ‘de boot gemistgevoel’ hem pijnlijk tergen. Aanschaf verdoofde die pijn subiet. Na enkele jaren raakte Fulm in opspraak omdat lezers zich grootschalig bekocht voelden vanwege alle niet ingeloste beloftes die de flaptekst hadden gewekt. De zegen van de werkloosheid verstrekte opeens de broodnodige ruimte om bij te lezen. Sommige lezers begonnen hun geld terug te eisen voor de hun als meesterwerk aangeprezen flutromans. Natuurlijk werd die eis niet ontvankelijk verklaard door de rechter. Over smaak of stijl deed het hof geen uitspraak. Één uitgeverij was zo slim om het voor Fulm op te nemen en bundelde zijn verzamelde flapteksten in een bibliofiele uitgave. Het werd onverwacht een bestseller. De flaptekst werd onbedoeld een genre op zich, naast het ultra korte verhaal. ‘Fulmen’ bleken gecomprimeerde juweeltjes, soms welhaast poëzie. Meer dan eens wist de ‘Fulm’ het onderhavige boek te overtreffen in zeggingskracht.
Samenvatten is wellicht de grootste kunst aller kunsten. Naarmate informatie te ver buiten haar oevers treedt, groeit de noodzaak om samen te vatten.
Zelfs de slechtste samenvatting is nog altijd beter dan de saaie dikke pil.
F. Wildesheim.
Voorwoord
Alles in dit verhaal heeft noodgedwongen een andere naam gekregen. Het uiterlijk en de karakters van de hoofdpersonages zijn net iets anders omschreven om herkenning te voorkomen. De gebeurtenissen hebben precies zo plaatsgevonden als in de werkelijkheid. De vertelling heb ik met opzet in een geheel andere tijd gesitueerd, in een ander land. De hoofdpersoon heet ook anders dan in het echt. Dit alles om de nabestaanden te ontzien en de geheimhoudingsplicht niet te schenden. Ze hebben mij in vertrouwen alle cruciale details verteld die ik uiteraard niet kon verklappen. Deze details zouden onmiddellijk de identiteit van de betrokkenen openbaren. Daarom heb ik andere details verzonnen die min of meer analoog zijn aan de authentieke bijzonderheden. Ik hoop dat u begrijpt dat deze aanpassingen nodig waren juist vanwege het feit dat dit verhaal letterlijk van a tot z waar gebeurd is, want de feiten liegen er niet om. De feiten zijn zo onwaarschijnlijk dat ik ze in een meer aanvaardbare vorm heb gegoten, anders had u het nooit geloofd.
Het boek wil vooral een uitnodiging zijn aan lezers die zich compleet identificeren met romanfiguren, omdat alleen totale vereenzelviging de tekst tot leven kan brengen. Vandaar dat ik zo kaal mogelijk heb geformuleerd om daar optimaal ruimte voor te bieden.
Beste lezer, zonder u is deze tekst niets, help mij en vul mij in…
Aftelvers
‘Hé, das dat gassie van de overkant!,’
‘Wat isser?’
‘Ja of je wors lus, nou goed!’
‘Watte?’
‘Ben je doof…of je dorst heb?’
‘!!!??’
‘Dan ga je naar hansje worst die heb een hondje….
die piest voor zeve cente in je mondje!’
‘Geintje! , wij zijn van de overkant’
‘O ja, jullie steken elke week de vullesbak in de fik!’
‘Zekerweten en jij klimp altijd door het bovenlichie van de keuken naar binnen!’
‘Ik heb geen sleutel van thuis!’
‘Wij zijn Rikkie en Rudie…zulle we een spelletje doen?’
‘Wie is hem dan?’
‘Jij bent hem, ienemienemutte…’
‘Nee…wacht ik…eh, heb jij een oom ?
‘Ja, wel vijf!’
‘Piest-ie wel is tegen een boom….hoeveel keer per dag?’
‘….eh, wel zeven keer!’
‘Een twee drie vier..vijf zes zeven, A F af!’
‘En wie niet meetelt die valt af!’
‘Nee, dat is vals, we doen het over!’
‘Oké, heb jij een oom?’
‘Nee, ik weet een betere…onder de brug van tante Mie, kun je schijten voor een spie en asje dan geen spie betaalt wor je door de stront gehaald!’
‘A F af!’
‘En wie de hond is die zegt waf!’
‘Jij bent hem dus!’
‘Wat spelen we eigenlijk?’
‘We spelen baasje!’
‘Ken ik niet, hoe gaat dat?’
‘Wie de beurt heeft is het haasje!’
‘Ik moet naar huis!’
‘Hoe heet jij nou eigenlijk?’
‘Gaat niemand wat aan, maar ze noeme me Bor!’
‘Haha, net als de hond van tante Cor!’
‘Wie is dat dan?’
‘Dat is die schele buurman van nummer veertig op de hoek’
‘Is die scheel dan?’
‘Ja joh, die kijk zo met z’n linkeroog in je rechterbroekzak!’
Boerderijdieren
In de huiskamerkast deed ik als achtjarige alchemist ‘geheime’ experimenten, materiaalonderzoek, bij het licht van een zaklantaarn of een kaars. De kast bevond zich onder de trap en kon van binnenuit op slot met de sleutel.
Op het schoenmakersaambeeld van mijn vader plette ik bijvoorbeeld een plastic koe. Het boerderijdier werd steeds langer en platter.
Materialen fascineerden mij. Ik sloeg alles tot moes om de eigenschappen eruit te peuren…koper, hout, tin , soldeer, kaarsvet, biscuit, steen, glas, piepschuim, electrabuis.
Behalve hameren, knipte ik dingen door om de binnenkant te bekijken. Met tangen verboog ik rechte dingen krom. Net zolang heen en weer gaan tot het metaal moe werd en scheurde als een papiertje. Met de kaarsvlam verhitte ik dingen om hun smeltvermogen te testen. Met het vuur zelf spelen was ik voorzichtiger. Grotere vuren stookte ik in de WC in de porseleinen pot. Laaide het vuur te hoog op dan trok ik door.
Hoewel de pot soms zwartgeblakerd was reageerden mijn ouders niet. Er waren kennelijk nijpender zaken die hun aandacht opeisten.
Ik kon dus gerust een stapje verder. De volgende dag stond ik met mijn zwarte plastic boerderijvarken in mijn knuistjes naast het fornuis waar mijn moeder andijvie kookte. Toen ze even niet keek mikte ik de big in de pan. Vraag mij niet waarom, waarschijnlijk omdat het kon. Tijdens het avondeten haalde vader het zwarte plastic varken uit zijn mond vol andijvie.
Er werd geen woord aan vuil gemaakt. Na deze genegeerde incidenten liet ik dingen verdwijnen, eerst kleine dingetjes. Kleine dingen vielen natuurlijk niet op, dus waagde ik mij aan het porseleinen beeldje van ‘het boerinnetje met de gans’, dat ik voor moederdag had gekocht. Het stond midden op het dressoir te pronken als blikvanger.
In de kelder sloeg ik het kalm en behoedzaam tot gruis. Beelden konden dus in zand veranderen. Nog steeds geen reactie. Het volgende beeldje van het oude dametje met de paraplu dan maar. Ook dit leverde geen enkele respons op. De zinloosheid van dit alles begon tot mij door te dringen. Ik gaf het op.
Het maakte niemand kennelijk iets uit wat ik wegtoverde. Deze mensen hadden geen oog voor verdwijnkunst. Ik besloot zelf maar te verdwijnen. Gelukkig heeft niemand er nooit iets van gemerkt. Niemand was de eerste en enige in mijn jeugd die altijd oplettend was. Niemand werd mijn beste vriend, steun en toeverlaat.
Kapmes

Goden hebben geen tijd, dus nooit haast. Ze scheppen werelden in zes dagen en daarna is het één lange zondag.
Hun godenwerk zit erop. Nu mogen de schepselen het zelf uitzoeken. Leven moeten jullie zelf maar doen, daar bemoeien wij ons niet tegenaan. Dat zou tegen het principe van de vrijheid ingaan.
Bid je tot ze met het verzoek om een handleiding toe te sturen dan nemen ze nooit op.
Urenlang hang je aan de lijn, in de wacht gezet, luisterend naar eindeloze hemelse muziek.
Alleen bereikbaar tijdens kantooruren!
De gebruiksaanwijzing mag de mens zelf ontwerpen.
Zo is de wildgroei aan leefregels ontstaan, de één nog gekker dan de andere.
De goden rusten op hun lauweren en terecht, het is een schitterend staaltje van ‘Organic Design’.
‘Met een kapmes banen wij ons een levensweg door de jungle van regels, geboden, verboden, waar ze weg zijn is de weg’.
F. Wildesheim.

